receptlab24 · Leki · Amitryptylina
Karta substancji: amitryptylina, trójpierścieniowy lek na depresję i ból
Amitryptylina to trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny o działaniu uspokajającym i przeciwbólowym. Zakres z ChPL: u dorosłych duże zaburzenia depresyjne, ból neuropatyczny oraz zapobieganie przewlekłym napięciowym bólom głowy i napadom migreny, u dzieci w wieku co najmniej 6 lat moczenie nocne, jeśli inne sposoby nie pomogły. W rejestrze URPL ma kategorię Rp, czyli zwykłą receptę.
Metryka preparatu
- Nazwa
- Amitryptylina
- Substancja czynna
- Amitriptylini hydrochloridum
- Obszar
- trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny
- Kategoria wydawania
- Rp
- Pozycja cennika
- E-Recepta Psychiatryczna, 250,00 zł
- Publikacja karty
- 2026-11-16
AMI-01. Profil substancji: czym jest amitryptylina
Klasyfikacja: leki przeciwdepresyjne, nieselektywne inhibitory wychwytu zwrotnego monoamin. Kod ATC: N06AA09. Substancja czynna: amitryptyliny chlorowodorek (Amitriptylini hydrochloridum).
Mechanizm opisany w ChPL ma dwa tory. Tor 1: substancja blokuje ponowne wchłanianie serotoniny i noradrenaliny przez neurony, przez co w mózgu działa więcej obu przekaźników. Z tym ChPL wiąże efekt przeciwdepresyjny. Tor 2: w mózgu i w rdzeniu kręgowym amitryptylina hamuje receptory NMDA oraz kanały jonowe dla sodu i potasu. Z wpływem na noradrenalinę, kanały sodowe i receptory NMDA ChPL wiąże zmniejszanie bólu, które według charakterystyki nie zależy od działania przeciwdepresyjnego.
Substancja ma też wyraźne działanie przeciwcholinergiczne i uspokajające. Stąd biorą się najczęstsze objawy uboczne: suchość w ustach, zaparcia, senność. Miejsce amitryptyliny wśród innych leków pokazuje przegląd grup leków przeciwdepresyjnych.
Status: Rp. Amitryptyliny nie ma w wykazie substancji psychotropowych, więc nie dotyczą jej szczególne zasady recept dla grup P i N.
AMI-02. Zakres wskazań w punkcie 4.1 ChPL
Produkt referencyjny: Amitriptylinum VP. Charakterystyka wymienia pięć pozycji.
Bezsenności na tej liście nie ma. Amitryptylina działa uspokajająco, a senność to jedno z jej bardzo częstych działań niepożądanych. Nie czyni jej to lekiem nasennym: leczenia bezsenności ChPL wśród wskazań nie wymienia, a samą bezsenność zalicza do niezbyt częstych działań niepożądanych.
W depresji i w bólu amitryptyliny według ChPL nie powinno się stosować poniżej 18. roku życia, bo nie określono bezpieczeństwa ani skuteczności w tej grupie. U dzieci poniżej 6 lat lek jest przeciwwskazany.
- duże zaburzenia depresyjne u dorosłych;
- ból neuropatyczny u dorosłych;
- profilaktyka przewlekłych napięciowych bólów głowy u dorosłych;
- profilaktyczne leczenie migreny u dorosłych;
- enureza nocna u dziecka w wieku 6 lat lub starszego, gdy wykluczono podłoże organiczne, a inne sposoby leczenia nie dały efektu; lek zleca wyłącznie lekarz doświadczony w terapii przetrwałego moczenia.
AMI-03. Oś czasu: kiedy widać efekt
Dane z punktów 4.2, 5.1 i 5.2 ChPL.
Depresja: według ChPL terapia ma trwać odpowiednio długo, zazwyczaj jeszcze 6 miesięcy od chwili, gdy objawy minęły, co chroni przed nawrotem. W bólu neuropatycznym wielu pacjentów może potrzebować kilkuletniego leczenia, z regularną oceną, czy terapia jest nadal potrzebna.
W pierwszych tygodniach działania niepożądane mogą już wystąpić, a poprawy nastroju może jeszcze nie być: ChPL podaje, że poprawa może nie nastąpić w ciągu pierwszych kilku tygodni leczenia lub dłużej. Czy lek działa, ocenia lekarz. Dawkę ustala i zmienia wyłącznie lekarz.
Na tym etapie obowiązuje ostrzeżenie z ChPL. Ryzyko myśli i zachowań samobójczych utrzymuje się do czasu wyraźnej poprawy i może wzrosnąć na wczesnym etapie zdrowienia oraz po zmianie dawki. W badaniach dotyczyło to szczególnie osób poniżej 25. roku życia. Narastający lęk, niepokój lub myśli samobójcze to sygnał do natychmiastowego kontaktu z lekarzem; przy bezpośrednim zagrożeniu życia wybierz 112.
- działanie uspokajające: bez opóźnienia, od pierwszych dawek;
- stały poziom we krwi: u większości pacjentów w ciągu tygodnia;
- działanie przeciwdepresyjne: zwykle po 2-4 tygodniach;
- działanie przeciwbólowe: zwykle po 2-4 tygodniach;
- okres półtrwania: około 25 godzin.
AMI-04. Działania niepożądane: wykaz według częstości
Źródło: tabela w punkcie 4.8 ChPL. Uwaga do odczytu: ból głowy, drżenie, osłabienie uwagi, zaparcia czy spadek popędu płciowego bywają objawami samej choroby i zwykle słabną w miarę ustępowania depresji.
Pilne sygnały, przy których nie czekasz na wizytę kontrolną: (1) wysypka lub inne zmiany na skórze, szczególnie z objawami ogólnymi, bo ChPL opisuje ciężkie reakcje skórne, m.in. DRESS, pojawiające się zwykle między 2. a 6. tygodniem stosowania, i nakazuje wtedy od razu przerwać leczenie; (2) kołatanie serca połączone z omdleniem; (3) nagły ból oka i gorsze widzenie, bo przy wąskim kącie przesączania możliwy jest ostry napad jaskry; (4) zatrzymanie moczu; (5) objawy manii przy chorobie dwubiegunowej.
Parametry laboratoryjne: częste według ChPL są hiponatremia, czyli za mało sodu we krwi, oraz nieprawidłowości EKG, łącznie z wydłużonym QT; rzadkie są odchylenia w morfologii, takie jak leukopenia czy małopłytkowość. Opisuje też nieprawidłowe wyniki prób wątrobowych i wahania glukozy, które u osób z cukrzycą mogą wymagać korekty leczenia. Co warto kontrolować przy leku przyjmowanym latami, opisuje strona o badaniach kontrolnych przy lekach stałych.
- Bardzo często (u ponad 1 na 10 osób): suchość w jamie ustnej, zaparcia, nudności, senność i ospałość, drżenie, ból oraz zawroty głowy, trudności z mówieniem, zatkany nos, wzmożona potliwość, kołatanie serca i szybsze tętno, spadek ciśnienia po zmianie pozycji na stojącą, kłopoty z akomodacją oka, przyrost masy ciała, agresja.
- Często (1-10 na 100 osób): niepokój, splątanie, osłabione libido, zaburzenia smaku i uwagi, mrowienie skóry, gorsza koordynacja ruchowa, poszerzone źrenice, hiponatremia, trudności z oddawaniem moczu, zaburzenia erekcji, zmęczenie, wzmożone pragnienie, zmiany w EKG.
- Niezbyt często (od 1 na 1000 do 1 na 100 osób): lęk, bezsenność, koszmary senne, hipomania, drgawki, szumy uszne, wysypka, pokrzywka, biegunka, wymioty, zatrzymanie moczu, wzrost ciśnienia tętniczego.
AMI-05. Alkohol, kierownica, ciąża, karmienie piersią
Alkohol. ChPL opisuje trzy zjawiska: amitryptylina nasila uspokajające działanie alkoholu, w obecności alkoholu rośnie we krwi stężenie wolnej amitryptyliny i jej metabolitu, a skutki przedawkowania są cięższe, gdy wypito alkohol. Charakterystyka nie formułuje bezwzględnego zakazu, ale łączenie zwiększa senność i zaburzenia uwagi. Czy i kiedy alkohol jest dla ciebie dopuszczalny, ustalasz z lekarzem prowadzącym.
Prowadzenie pojazdów. ChPL nazywa amitryptylinę lekiem uspokajającym i ostrzega przed zaburzeniami uwagi i koncentracji, które alkohol dodatkowo nasila. Za kierownicę siadasz dopiero wtedy, gdy znasz swoją reakcję na lek; szczególnie dotyczy to startu terapii i okresu po korekcie dawki.
Ciąża. Doświadczenie kliniczne u kobiet ciężarnych jest ograniczone, a w badaniach na zwierzętach stwierdzono szkodliwe działanie na rozrodczość. Zalecenie ChPL: w ciąży amitryptyliny się nie zaleca, wyjątkiem jest wyraźna konieczność i staranne zestawienie korzyści z ryzykiem. Jeśli matka przyjmuje lek pod koniec ciąży, noworodek może mieć objawy odstawienne: jest drażliwy, drży, oddycha nieregularnie, słabo pije. Jeśli planujesz ciążę albo w niej jesteś, poinformuj lekarza i nie odstawiaj leku sama.
Karmienie piersią. Amitryptylina i jej metabolity przechodzą do mleka w ilości odpowiadającej 0,6-1% dawki przyjętej przez matkę. Nie można wykluczyć zagrożenia dla dziecka. Lekarz decyduje razem z tobą, czy przerwać karmienie, czy leczenie.
AMI-06. Czy amitryptylina to psychotrop i czy uzależnia
Potocznie słowo psychotrop obejmuje każdy lek wpływający na psychikę. W tym szerokim sensie ChPL też mówi o lekach psychotropowych. W znaczeniu prawnym amitryptylina nie jest substancją psychotropową: nie ma jej w wykazie z rozporządzenia Ministra Zdrowia (Dz.U. 2024 poz. 1139). Recepta to zwykłe Rp.
ChPL amitryptyliny nie zawiera ostrzeżenia o uzależnieniu, jakie mają benzodiazepiny. Wymienia za to objawy odstawienne: gdy po długim przyjmowaniu lek zostanie odstawiony nagle, mogą pojawić się ból głowy, gorsze samopoczucie, kłopoty ze snem i rozdrażnienie. Objawy odstawienia to nie to samo co uzależnienie, ale właśnie z ich powodu leku nie przerywa się z dnia na dzień.
AMI-07. Odstawienie, zmiana leku i interakcje
Według ChPL zakończenie terapii to proces na kilka tygodni, z dawką obniżaną krok po kroku. Tempo ustala lekarz. Nie skracaj tego etapu sam, nawet gdy czujesz się dobrze.
Zmiana na inny lek przeciwdepresyjny też wymaga planu. Łączenie z inhibitorami MAO, w tym z moklobemidem i selegiliną, jest przeciwwskazane z powodu ryzyka zespołu serotoninowego. ChPL podaje odstępy: amitryptylinę można wprowadzić 14 dni po odstawieniu nieodwracalnych, nieselektywnych inhibitorów MAO i co najmniej dzień po odstawieniu moklobemidu, a inhibitor MAO 14 dni po odstawieniu amitryptyliny.
Inne przeciwwskazania (ChPL, pkt 4.3): nadwrażliwość na którykolwiek składnik leku, świeży zawał serca, blok serca dowolnego stopnia albo zaburzenia rytmu, niewydolność tętnic wieńcowych, ciężkie schorzenie wątroby.
Połączenia, przy których lekarz musi znać pełną listę twoich leków:
- tramadol: większe ryzyko drgawek i zespołu serotoninowego;
- leki wydłużające odstęp QT, metadon, leki moczopędne obniżające potas: ryzyko zaburzeń rytmu serca;
- silne inhibitory CYP2D6, np. bupropion, fluoksetyna, paroksetyna: mogą wyraźnie podnieść stężenie amitryptyliny;
- fluwoksamina: ChPL zaleca unikać tego połączenia;
- flukonazol i terbinafina: opisywano omdlenia i torsade de pointes;
- ziele dziurawca, karbamazepina, fenytoina, ryfampicyna, doustne środki antykoncepcyjne: mogą obniżyć stężenie i skuteczność amitryptyliny;
- środki znieczulające: przed planowanym zabiegiem poinformuj lekarza i anestezjologa, że przyjmujesz amitryptylinę.
AMI-08. Nazwy handlowe, moce, przechowywanie
Na rynku: Amitriptylinum VP firmy Bausch Health, w mocach 10 mg i 25 mg, w postaci tabletek powlekanych. Spotkasz też samą nazwę Amitriptylinum, czyli łacińską nazwę substancji.
W aptece za zamiennik uchodzi lek o identycznej substancji czynnej, mocy i postaci. Innego leku przeciwdepresyjnego nie traktuj jako zamiennika: ma inny profil działań i interakcji, a zmianę planuje lekarz.
Przechowuj tabletki w temperaturze poniżej 25°C, w oryginalnym opakowaniu, poza zasięgiem dzieci. Przedawkowanie jest groźne przede wszystkim dla serca: ChPL opisuje zaburzenia rytmu, drgawki, śpiączkę i depresję oddechową, a w tej klasie leków zdarzały się zgony. U dzieci skutki mogą być poważne. Podejrzenie przedawkowania to wezwanie pomocy pod 112, także gdy objawów jeszcze nie widać.
AMI-09. Recepta na kontynuację: jak działa wniosek
Leczenie amitryptyliną zaczyna psychiatra albo inny lekarz prowadzący na wizycie: stawia rozpoznanie, dobiera lek i moc. W receptlab24 wniosek dotyczy wyłącznie terapii już prowadzonej i opisanej w dokumentacji: to e-recepta na dalsze leczenie.
Podstawa prawna: art. 42 ust. 2 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty. Przepis pozwala lekarzowi wystawić receptę potrzebną do kontynuowania terapii bez badania pacjenta, gdy stan zdrowia opisany w dokumentacji medycznej to uzasadnia.
Nie prowadzimy rozmów wideo ani telefonicznych, nie stawiamy rozpoznania i nie zaczynamy leczenia od zera. Pogorszenie, nowe objawy albo potrzeba zmiany leku to sprawa dla psychiatry na wizycie.
Amitryptyliny nie kupisz bez recepty. Oferty bez recepty pochodzą z nielegalnych źródeł i niosą ryzyko podróbki o nieznanym składzie.
- Krok 1: formularz z wywiadem, czyli lek, moc, od kiedy go przyjmujesz, kto go zlecił, jakie inne leki bierzesz.
- Krok 2: ocena wniosku przez lekarza; operator to MEDINOW Sp. z o.o., nadzór medyczny sprawuje lek. Damian Wojno (PWZ 3211301). Pytania dodatkowe lekarz zadaje na czacie.
- Krok 3: decyzja lekarza. Może wystawić receptę albo odmówić, np. gdy brakuje dokumentacji lub stan wymaga wizyty.
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Amitriptylinum VP (URPL)
- Ulotka dla pacjenta Amitriptylinum VP (URPL)
- Ustawa z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz.U. 2026 poz. 37)
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie wykazu substancji psychotropowych, środków odurzających oraz nowych substancji psychoaktywnych (Dz.U. 2024 poz. 1139)
Przebieg wniosku
01
Arkusz otwiera się z wpisaną nazwą
Rubryka preparatu jest wypełniona wstępnie wartością: Amitryptylina. Możesz ją zmienić.
02
Uzupełniasz wywiad i załączniki
Podajesz choroby towarzyszące, uczulenia oraz pozostałe leki. Możesz dołączyć wynik badania.
03
Opłacasz konsultację
Pozycja cennika wynosi 250,00 zł; płatność następuje po wypełnieniu arkusza.
04
Lekarz rozpatruje wniosek
Lekarz może dopytać na czacie. Wystawiony dokument uruchamia wysyłkę kodu e-mailem.
Decyzję o recepcie na Amitryptylina podejmuje lekarz. Opłata dotyczy jego pracy nad wnioskiem, więc przy odmowie nie podlega zwrotowi.
Dane placówki
Rejestr
Podmiot leczniczy wpisany do RPWDL pod nr 000000307381 (zakład leczniczy: MEDINOW CENTRUM MEDYCZNE, REGON 54482584800013).
Lekarz
lek. Damian Wojno (OIL Olsztyn), PWZ 3211301.
Realizacja
Lekarz może dopytać na czacie, a o recepcie decyduje sam.
Opłata
Płacisz za ocenę lekarza, nie za dokument; przy odmowie opłata nie podlega zwrotowi.
Pytania i odpowiedzi: Amitryptylina
Przy jakich chorobach lekarz przepisuje amitryptylinę?
ChPL wymienia pięć wskazań. U dorosłych: duże zaburzenia depresyjne, ból neuropatyczny, profilaktyka przewlekłego napięciowego bólu głowy i profilaktyka migreny. U dzieci w wieku co najmniej 6 lat: moczenie nocne, jeśli inne metody nie pomogły. Bezsenność nie jest osobnym wskazaniem, choć lek działa uspokajająco. O wyborze leku decyduje lekarz po postawieniu rozpoznania.
Kiedy amitryptylina zaczyna działać przeciwdepresyjnie i przeciwbólowo?
Działanie uspokajające pojawia się od razu. Na efekt przeciwdepresyjny i przeciwbólowy czeka się zwykle 2-4 tygodnie, jak podaje ChPL. W tym czasie mogą już wystąpić senność czy suchość w ustach. Nie zmieniaj dawki sam. Jeśli w pierwszych tygodniach nasila się lęk albo pojawiają się myśli samobójcze, skontaktuj się z lekarzem od razu.
Czy od amitryptyliny można się uzależnić i czy jest psychotropem?
ChPL amitryptyliny nie zawiera ostrzeżenia o uzależnieniu, a prawnie nie jest ona substancją psychotropową i wydaje się ją na zwykłą receptę Rp. Charakterystyka ostrzega jednak, że nagłe zakończenie długotrwałej terapii może wywołać objawy odstawienne: drażliwość, bezsenność, ból głowy i ogólnie gorsze samopoczucie. Dlatego lek odstawia się stopniowo, według planu lekarza.
Amitryptylina i alkohol: co mówi charakterystyka leku?
Łączenie jest ryzykowne. Według charakterystyki działa to w obie strony: lek wzmacnia sedację po alkoholu, a alkohol podnosi we krwi poziom wolnej frakcji amitryptyliny i pogłębia problemy z uwagą. Skutki przedawkowania są cięższe, gdy w grę wchodzi alkohol. Charakterystyka nie zawiera bezwzględnego zakazu, więc zasady ustal z lekarzem i nie prowadź po alkoholu.
Czy amitryptylina wpływa na wagę ciała?
Może się tak zdarzyć. ChPL zalicza zwiększenie masy ciała do działań bardzo częstych, czyli występujących u więcej niż 1 na 10 osób. Rzadziej opisano spadek masy ciała i zmniejszone łaknienie. Jeśli waga rośnie, nie odstawiaj leku sam. Notuj pomiary i pokaż je lekarzowi, który oceni przyczynę i ewentualną zmianę leczenia.
Jak wygląda bezpieczne odstawianie amitryptyliny?
Tylko stopniowo i według planu lekarza. Charakterystyka przewiduje redukcję rozłożoną na kilka tygodni, ponieważ gwałtowne odstawienie po długiej terapii grozi bólem głowy, rozdrażnieniem, kłopotami ze snem i złym samopoczuciem. Przy przejściu na inhibitor MAO ChPL wymaga 14-dniowej przerwy od ostatniej dawki amitryptyliny; każdą zamianę leku zaplanuje lekarz. Sam nie przerywaj ani nie zamieniaj leków.
Czy e-receptę na amitryptylinę da się uzyskać przez internet?
Tak, jeśli to kontynuacja leczenia, które już trwa i ma dokumentację. W receptlab24 wypełniasz formularz z wywiadem, a wniosek ocenia lekarz, który pytania zadaje na czacie. Może wystawić receptę albo odmówić. Pierwsze rozpoznanie, dobór leku i zmiana leczenia należą do psychiatry na wizycie.
Pozostałe karty
Karta opisuje procedurę i nie zastępuje decyzji lekarskiej. Poza jej zakresem pozostaje dawkowanie oraz sposób stosowania preparatu: o tym rozstrzyga lekarz. Bezpośrednie zagrożenie życia wymaga wezwania pomocy pod numerem 112.
Redakcja receptlab24 · Nadzór merytoryczny: lek. Damian Wojno (OIL Olsztyn), PWZ 3211301
Zanim zaczniesz albo zmienisz dawkę. Na początku leczenia i po każdej zmianie dawki lęk, niepokój, a u części osób także myśli samobójcze mogą przejściowo się nasilić - dotyczy to zwłaszcza osób poniżej 25. roku życia. W tym okresie potrzebna jest szczególna obserwacja, także przez bliskich. Przy nasileniu takich myśli skontaktuj się niezwłocznie z lekarzem. Kryzys psychiczny: 116 123 (całodobowo). Zagrożenie życia: 112.