receptlab24 · Leki · Estazolam
Estazolam na sen: karta leku nasennego z grupy benzodiazepin
Estazolam to lek nasenny z grupy benzodiazepin. Zakres z ChPL to krótka, doraźna terapia bezsenności: kłopot z zaśnięciem, wybudzanie się w nocy, za wczesna pobudka nad ranem. Kategoria wydania: Rp. Jako psychotrop z grupy IV-P lek ma osobne wymogi przy wystawianiu recepty.
Metryka preparatu
- Nazwa
- Estazolam
- Substancja czynna
- Estazolamum
- Obszar
- benzodiazepina
- Kategoria wydawania
- Rp
- Pozycja cennika
- E-Recepta Psychiatryczna, 250,00 zł
- Publikacja karty
- 2026-11-14
EST-01 | Parametry substancji
Dane z rejestru produktów leczniczych i z charakterystyki produktu referencyjnego Estazolam TZF.
- Grupa: triazolowa pochodna benzodiazepiny, lek nasenny. Kod ATC N05CD04.
- Kategoria wydania: Rp. Substancja psychotropowa grupy IV-P.
- Postać i moc w obrocie: jedna moc, 2 mg w tabletce. Dawkę ustala lekarz.
- Wchłanianie: najwyższe stężenie we krwi średnio po około 2 godzinach, z rozrzutem od pół godziny do 6 godzin.
- Okres półtrwania: od 10 do 24 godzin.
- Metabolizm: w wątrobie, głównie przez enzymy CYP3A. Ponad 90% dawki wydala się z moczem w postaci metabolitów.
- Wiek: poniżej 18 lat brak ustalonych danych o skuteczności i bezpieczeństwie.
Na co estazolam: wskazanie i jego granice
Wskazanie w ChPL jest jedno: zaburzenia snu, leczone krótko i doraźnie. Obejmuje ono trzy typy problemów: trudności z zasypianiem, częste przebudzenia nocne i wczesne przebudzenia poranne.
Czas leczenia jest krótki. ChPL mówi, że estazolam należy stosować jak najkrócej, czyli 7 do 10 dni. Dłuższa terapia bywa dopuszczalna u pojedynczych osób, lecz każde przedłużenie wymaga, by lekarz ponownie ocenił stan pacjenta.
Estazolam nie usuwa przyczyny bezsenności. Gdy kłopoty ze snem trwają tygodniami, warto szukać źródła: depresji, lęku, bezdechu sennego, zaburzeń pracy tarczycy czy nawyków dotyczących snu. Benzodiazepiny nie są wskazane, gdy problemem są zaburzenia psychotyczne. Nie powinny też być jedynym lekiem w depresji ani w lęku z nią związanym, bo mogą wzmagać tendencje samobójcze.
Inne podejścia do kłopotów ze snem opisujemy w artykule o melatoninie i na karcie leku zolpidem.
Działanie: receptor GABA-A i efekt nasenny
Mechanizm jest wspólny dla całej grupy: estazolam nasila efekt GABA, czyli podstawowego przekaźnika hamującego w mózgu. Zwiększa powinowactwo receptora GABA-A do tego neuroprzekaźnika, przez co neurony stają się mniej pobudliwe.
Efekt kliniczny to przede wszystkim skrócenie czasu zasypiania. Na długość snu i liczbę nocnych przebudzeń lek wpływa w mniejszym stopniu. Ma też niewielkie działanie przeciwdrgawkowe i nieznacznie zmniejsza napięcie mięśni.
Tabletkę przyjmuje się doustnie przed snem, zgodnie z zaleceniem lekarza. Ryzyko niepamięci następczej to powód, dla którego ChPL zaleca zaplanowanie 7-8 godzin snu bez przerw. Nie przyjmuj go, jeśli w nocy czeka Cię prowadzenie auta albo opieka nad kimś.
Po kilku tygodniach regularnego przyjmowania działanie benzodiazepin może słabnąć. To tolerancja. To jeden z powodów, dla których leczenie ma być krótkie.
Przeciwwskazania z punktu 4.3
Według ChPL osoby starsze i osłabione (ryzyko upadków i urazów) oraz osoby z przewlekłą niewydolnością oddechową (ryzyko depresji oddechowej) powinny otrzymywać mniejszą dawkę, a przy chorobach wątroby i nerek konieczna jest ostrożność. W ciężkiej niewydolności wątroby ta grupa leków nie jest wskazana. Tabletki Estazolam TZF zawierają laktozę.
Estazolamu nie stosuje się w następujących sytuacjach:
- nadwrażliwość na estazolam, inne pochodne benzodiazepiny lub substancję pomocniczą;
- ciężka niewydolność oddechowa, niezależnie od przyczyny;
- zespół bezdechu sennego;
- zawroty głowy i zaburzenia równowagi;
- zaburzenia świadomości;
- miastenia;
- ostra porfiria;
- zatrucie alkoholem bądź lekami o działaniu hamującym na OUN.
Działania niepożądane według punktu 4.8
ChPL zaznacza, że liczba i nasilenie działań niepożądanych zależą od wrażliwości i dawki, a zwykle są łagodne i mijają po odstawieniu leku. Przy większości objawów częstość jest oznaczona jako nieznana, bo dostępne dane nie pozwalają jej oszacować. Przypisaną częstość mają tylko dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego (rzadko) i reakcje anafilaktyczne (bardzo rzadko).
Podczas leczenia może się też ujawnić wcześniej nierozpoznana depresja. Obniżony nastrój, bezradność albo myśli samobójcze zgłoś lekarzowi, a w zagrożeniu życia dzwoń pod 112.
- Układ nerwowy: senność, wolniejsze reagowanie, zawroty i bóle głowy, dezorientacja, splątanie, ataksja (zaburzona koordynacja ruchów). Głównie w początkowej fazie terapii oraz u pacjentów w podeszłym wieku.
- Pamięć: niepamięć następcza, czyli luka w pamięci wydarzeń po przyjęciu tabletki, zwykle kilka godzin po niej. Ryzyko rośnie przy większych dawkach.
- Reakcje paradoksalne: niepokój, pobudzenie, drażliwość, agresja, koszmary, omamy. Częściej po alkoholu, u osób starszych i z chorobami psychicznymi. Gdy się pojawią, leczenie należy przerwać, więc od razu skontaktuj się z lekarzem.
- Przewód pokarmowy (rzadko): nudności, dolegliwości żołądkowe, suchość w ustach.
- Inne: zaburzenia widzenia, niewielki spadek ciśnienia, zwolnienie akcji serca, osłabienie, omdlenia, zaburzenia miesiączkowania, reakcje skórne.
- Krew i wątroba: zmiany w morfologii i w aktywności enzymów wątrobowych. Przy dłuższym leczeniu ChPL zaleca okresowo morfologię z rozmazem i badanie moczu.
Estazolam a masa ciała
W ChPL estazolamu przyrostu masy ciała nie ma na liście działań niepożądanych. Jest natomiast brak apetytu, z nieznaną częstością.
Jeśli zauważysz wyraźną zmianę wagi, nie zakładaj z góry, że to efekt tabletki. Omów to z lekarzem, bo przyczyną mogą być inne leki, nastrój albo choroby, na przykład tarczycy.
Alkohol, opioidy, kierownica, ciąża i karmienie
Kobiety w wieku rozrodczym powinny zgłosić się do lekarza, gdy planują ciążę albo podejrzewają, że w niej są.
- Alkohol: potęguje hamujący wpływ estazolamu na OUN. Osoby przyjmujące estazolam nie powinny pić alkoholu. Zatrucie alkoholem jest przeciwwskazaniem do przyjęcia leku.
- Opioidy: połączenie grozi sedacją, depresją oddechową, śpiączką, a nawet zgonem. Takie połączenie rezerwuje się dla sytuacji, w których inne leczenie nie jest możliwe. Opioidy mogą też nasilać euforię i przyspieszać uzależnienie psychiczne.
- Inne leki hamujące OUN: neuroleptyki, anksjolityki, antydepresanty, pozostałe leki nasenne i przeciwpadaczkowe oraz przeciwhistaminowe o działaniu uspokajającym. Sumują działanie uspokajające i wpływ na oddychanie.
- Prowadzenie pojazdów: senność, luki w pamięci oraz gorsza czujność i koncentracja mogą utrudniać jazdę i pracę przy maszynach. Ryzyko rośnie po zbyt krótkim śnie.
- Ciąża: szczególnie w I i III trymestrze lek wchodzi w grę wyłącznie przy bezwzględnej konieczności i braku bezpieczniejszej alternatywy. Dane wskazują na teratogenny wpływ estazolamu. Przyjmowanie pod koniec ciąży może wywołać u noworodka obniżenie temperatury i ciśnienia, zaburzenia oddychania, osłabienie odruchu ssania i objawy odstawienne.
- Karmienie piersią: w trakcie leczenia estazolamem nie należy karmić piersią.
Interakcje przez enzymy wątrobowe
Estazolam jest rozkładany głównie przez enzymy CYP3A. Inhibitory tych enzymów spowalniają rozkład i mogą wzmacniać efekt leku. Przykłady: ketokonazol, erytromycyna, omeprazol, fluoksetyna, fluwoksamina, disulfiram, cymetydyna.
Leki pobudzające enzymy, na przykład ryfampicyna, fenytoina czy karbamazepina, przyspieszają rozkład i mogą osłabiać działanie. Doustne środki antykoncepcyjne również przyspieszają metabolizm estazolamu. Podaj lekarzowi pełną listę przyjmowanych leków.
Uzależnienie, tolerancja i status psychotropu
Tak, estazolam może uzależniać. Według ChPL benzodiazepiny mogą uzależnić psychicznie i fizycznie nawet wtedy, gdy dawka mieści się w zakresie terapeutycznym. Im wyższa dawka i dłuższa terapia, tym ryzyko większe. Dodatkowo podnoszą je zaburzenia osobowości oraz przebyte uzależnienie od alkoholu, narkotyków albo leków.
Formalnie estazolam jest substancją psychotropową grupy IV-P według rozporządzenia w sprawie wykazu substancji psychotropowych. Z tego wynikają szczególne zasady wystawiania recepty, opisane niżej.
Zalecenia ChPL: regularna kontrola pacjenta, żadnego rutynowego powtarzania recept i stopniowa redukcja dawki. W praktyce oznacza to, że estazolam nie jest lekiem do brania co noc przez miesiące.
Estazolamu nie kupisz legalnie bez recepty. Tabletka z nielegalnego źródła może być podróbką, a jej skład pozostaje niewiadomy.
Odstawienie estazolamu: stopniowo i z lekarzem
Estazolamu nie należy odstawiać nagle. ChPL mówi, że zawsze konieczne jest stopniowe zmniejszanie dawki. Plan ustala lekarz.
Jeśli doszło do uzależnienia, gwałtowne przerwanie leczenia daje zespół odstawienny: bóle mięśni i głowy, niepokój, napięcie, pobudzenie, splątanie, drażliwość, kłopoty ze snem. Przy ciężkim przebiegu pojawiają się także omamy, drgawki, drętwienie kończyn, poczucie nierealności oraz nadwrażliwość na dotyk, hałas i światło.
Osobnym zjawiskiem jest efekt „z odbicia”: bezsenność, z powodu której zaczęto leczenie, przejściowo wraca w nasilonej postaci, czasem z wahaniami nastroju i niepokojem. Wiedza o tym zmniejsza lęk w czasie odstawiania. Efekt z odbicia nie oznacza, że lek trzeba brać dalej.
Zamiana na inną benzodiazepinę też należy do lekarza. ChPL ostrzega przed przechodzeniem z leków długo działających na krótko działające z powodu ryzyka objawów odstawiennych. Porównanie leków tej grupy znajdziesz w przeglądzie benzodiazepin.
Preparaty i zamienniki estazolamu
Estazolam występuje w Polsce pod nazwą substancji, bez osobnej nazwy handlowej. Na rynku są trzy preparaty: Estazolam TZF, Estazolam Espefa i Estazolam Polfarmex. Każdy to tabletka 2 mg. Różnią się wytwórcą i substancjami pomocniczymi.
Zamiennikiem w sensie aptecznym jest inny preparat estazolamu o tej samej mocy. Zamiana na inną substancję nasenną to decyzja lekarza.
Recepta na estazolam: wymogi z przepisów
Estazolam to lek Rp z substancją psychotropową grupy IV-P. Z przepisów wynika pięć konkretnych zasad:
- REC-01. Weryfikacja historii leczenia. Zanim wystawi receptę bez badania, lekarz ustala na podstawie systemu P1 lub wywiadu, czy wcześniej przepisany zapas już nie wystarcza (§ 7 ust. 2a pkt 1 rozporządzenia w sprawie środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów kategorii 1 i preparatów zawierających te środki lub substancje).
- REC-02. Reguła 3 miesięcy. Warunek recepty na kontynuację bez badania (art. 42 ust. 2 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty): ostatnie zbadanie pacjenta odbyło się maksymalnie 3 miesiące wcześniej (§ 7 ust. 2b tego rozporządzenia). Zbadanie może być osobiste albo za pośrednictwem systemów teleinformatycznych lub łączności (art. 42 ust. 1 ustawy).
- REC-03. Wyjątek tylko w POZ na NFZ. Zwolniony z REC-01 i REC-02 jest lekarz udzielający świadczeń POZ na podstawie umowy z NFZ. Prywatnej usługi online ten wyjątek nie obejmuje.
- REC-04. Termin realizacji 30 dni. Receptę z substancją psychotropową trzeba zrealizować w ciągu 30 dni (art. 96a ust. 7 pkt 4 Prawa farmaceutycznego). Dotyczy to także e-recepty: 365 dni to górna granica z zasady ogólnej (pkt 1), a substancje psychotropowe mają własny, 30-dniowy termin.
- REC-05. Ilość leku. 90-dniowy limit zapotrzebowania z rozporządzenia obejmuje grupy I-N i II-P, a grupy IV-P już nie. Przy estazolamie ilość wyznacza przede wszystkim krótkie wskazanie z ChPL.
Wniosek o kontynuację online: jak jest oceniany
Wniosek o e-receptę psychiatryczną służy do kontynuacji terapii, którą lekarz już prowadzi i która ma dokumentację. Schemat: formularz z wywiadem, ocena lekarza, ewentualne dopytanie na czacie.
Przy estazolamie ocena jest szczególnie ostrożna. Wskazanie jest krótkotrwałe, ChPL każe unikać rutynowego powtarzania recept, a przepisy wymagają zbadania pacjenta w ostatnich 3 miesiącach i sprawdzenia historii recept. Lekarz może odmówić, na przykład gdy leczenie trwa długo bez ponownej oceny albo gdy brakuje dokumentacji. Opłata dotyczy oceny wniosku przez lekarza, dlatego przy odmowie nie podlega zwrotowi.
Rozpoczęcie leczenia bezsenności i dobór leku nasennego należą do lekarza na wizycie.
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Estazolam TZF 2 mg (URPL)
- Ulotka dla pacjenta Estazolam TZF 2 mg (URPL)
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów kategorii 1 i preparatów zawierających te środki lub substancje (Dz.U. 2025 poz. 1678)
- Ustawa z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (Dz.U. 2026 poz. 612)
- Ustawa z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (Dz.U. 2026 poz. 37)
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie wykazu substancji psychotropowych, środków odurzających oraz nowych substancji psychoaktywnych (Dz.U. 2024 poz. 1139)
Przebieg wniosku
01
Arkusz otwiera się z wpisaną nazwą
Rubryka preparatu jest wypełniona wstępnie wartością: Estazolam. Możesz ją zmienić.
02
Uzupełniasz wywiad i załączniki
Podajesz choroby towarzyszące, uczulenia oraz pozostałe leki. Możesz dołączyć wynik badania.
03
Opłacasz konsultację
Pozycja cennika wynosi 250,00 zł; płatność następuje po wypełnieniu arkusza.
04
Lekarz rozpatruje wniosek
Lekarz może dopytać na czacie. Wystawiony dokument uruchamia wysyłkę kodu e-mailem.
Decyzję o recepcie na Estazolam podejmuje lekarz. Opłata dotyczy jego pracy nad wnioskiem, więc przy odmowie nie podlega zwrotowi.
Dane placówki
Rejestr
Podmiot leczniczy wpisany do RPWDL pod nr 000000307381 (zakład leczniczy: MEDINOW CENTRUM MEDYCZNE, REGON 54482584800013).
Lekarz
lek. Damian Wojno (OIL Olsztyn), PWZ 3211301.
Realizacja
Lekarz może dopytać na czacie, a o recepcie decyduje sam.
Opłata
Płacisz za ocenę lekarza, nie za dokument; przy odmowie opłata nie podlega zwrotowi.
Pytania i odpowiedzi: Estazolam
Na jakie problemy ze snem przepisuje się estazolam?
Według ChPL to lek na zaburzenia snu, do krótkiej, doraźnej terapii. Obejmuje trudności z zasypianiem, częste budzenie się w nocy i zbyt wczesne przebudzenia rano. Lek głównie skraca czas zasypiania, a słabiej wydłuża sen. Kuracja ma trwać możliwie krótko, 7 do 10 dni. Przedłużenie wymaga ponownej oceny pacjenta przez lekarza.
Ile czasu mija od tabletki estazolamu do efektu?
Najwyższe stężenie we krwi estazolam osiąga średnio po około 2 godzinach od przyjęcia, z rozrzutem od pół godziny do 6 godzin. Dobrze wchłania się z przewodu pokarmowego, a klinicznie przede wszystkim skraca czas zasypiania. Okres półtrwania mieści się między 10 a 24 godzinami. ChPL ostrzega, że senność i gorsza koncentracja mogą ograniczać prowadzenie pojazdów, zwłaszcza gdy sen był za krótki. Lek przyjmuje się przed snem, gdy masz przed sobą 7-8 godzin nieprzerwanego snu.
Czy estazolam może wywołać uzależnienie?
Tak, może. Zgodnie z ChPL uzależnienie od benzodiazepin, psychiczne i fizyczne, może się rozwinąć nawet przy dawkach terapeutycznych. Większa dawka, dłuższa terapia i przebyte uzależnienie od alkoholu, narkotyków lub leków podnoszą to ryzyko. Regularne stosowanie przez kilka tygodni może też osłabiać działanie. Dlatego leczenie jest krótkie, a lek odstawia się stopniowo.
Czy po estazolamie wolno wypić alkohol?
Nie. ChPL stawia sprawę jasno: przy estazolamie alkoholu pić nie należy, bo wzmacnia on hamujący wpływ leku na OUN. Zatrucie alkoholem jest przeciwwskazaniem do przyjęcia leku. Reakcje paradoksalne, takie jak pobudzenie czy agresja, najczęściej pojawiają się właśnie po alkoholu. Groźne jest też połączenie z opioidami, które może osłabić oddychanie.
Estazolam a przytycie: co mówi ChPL?
Przyrostu masy ciała nie ma na liście działań niepożądanych w ChPL estazolamu. Wymieniony jest za to brak apetytu, z nieznaną częstością. Leczenie z założenia jest krótkie. Jeśli zauważysz wyraźną zmianę wagi, omów ją z lekarzem, bo przyczyna może leżeć gdzie indziej, na przykład w innych lekach, nastroju albo pracy tarczycy.
Jak odstawić estazolam, żeby zmniejszyć ryzyko objawów odstawiennych?
Stopniowo i według planu lekarza. ChPL mówi, że estazolamu nie należy odstawiać nagle i zawsze konieczne jest stopniowe zmniejszanie dawki. Nagłe przerwanie u osoby uzależnionej może wywołać niepokój, zaburzenia snu, drażliwość, bóle głowy i mięśni, a w cięższych przypadkach omamy i drgawki. Przejściowo może też wrócić bezsenność, czyli efekt z odbicia.
Czy estazolam może przepisać lekarz przez teleporadę?
Przepisy na to pozwalają, ale z warunkami. Przy recepcie na kontynuację bez badania od ostatniego zbadania pacjenta nie może minąć więcej niż 3 miesiące, a lekarz musi sprawdzić historię recept w systemie P1 albo w wywiadzie. Samo zbadanie może odbyć się na odległość. U nas lekarz ocenia wniosek z formularza i czatu, wyłącznie przy udokumentowanej kontynuacji, i może odmówić.
Pozostałe karty
Karta opisuje procedurę i nie zastępuje decyzji lekarskiej. Poza jej zakresem pozostaje dawkowanie oraz sposób stosowania preparatu: o tym rozstrzyga lekarz. Bezpośrednie zagrożenie życia wymaga wezwania pomocy pod numerem 112.
Redakcja receptlab24 · Nadzór merytoryczny: lek. Damian Wojno (OIL Olsztyn), PWZ 3211301